İzmir İdare Hukuku Avukatı (İdari Dava)

Atamanız iptal edildi, işyerinize ruhsat verilmedi, size bir disiplin cezası ya da belediyeden yüksek bir para cezası geldi. İdareyle aranızdaki uyuşmazlıklarda en sık yapılan hata, "nasılsa itiraz ederim" diye beklemektir. İdari yargıda dava açma süreleri kısadır ve süre geçtikten sonra işlem ne kadar hukuka aykırı olursa olsun dava reddedilir.

İzmir'de idari dava nerede açılır?

İdari işlemlere karşı iptal ve tam yargı davaları İzmir idare mahkemelerinde, vergi ve vergi cezalarına ilişkin davalar İzmir vergi mahkemelerinde görülür. İlk derece kararlarına karşı istinaf incelemesini İzmir Bölge İdare Mahkemesi yapar; bazı davalarda ise Danıştay'a temyiz yolu açıktır. Av. Yağmur Tahtasız, bu davalarda dilekçe hazırlığı, yürütmenin durdurulması talebi ve duruşma takibinde çalışmaktadır.

En önemli kural: 60 gün

İdare mahkemelerinde dava açma süresi, işlemin size yazılı olarak bildirilmesinden itibaren 60 gündür. Vergi mahkemelerinde bu süre 30 gün, trafik cezası gibi bazı idari para cezalarına karşı sulh ceza hakimliğine başvuru süresi ise 15 gündür. Bir işlemin hangi yargı yerinde ve hangi sürede dava konusu yapılacağı, işlemin türüne göre değişir; yanlış mahkemede geçirilen zaman telafi edilemeyebilir.

Zararınız varsa: tam yargı davası

İdarenin bir işlemi veya eylemi yüzünden maddi ya da manevi zarara uğradıysanız tam yargı davası açabilirsiniz. Bir eylemden (örneğin belediye çalışması sırasında evinize zarar verilmesi) doğan zararlarda, dava açmadan önce idareye başvurmanız gerekir. Bu başvuru, eylemi öğrendiğiniz tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde yapılmalıdır.

Kamu görevlisiyseniz

Disiplin cezaları, naklen atamalar, görevden uzaklaştırma ve sözleşme feshi gibi işlemler meslek hayatınızı doğrudan etkiler. Savunma isteminden itibaren dosyayı birlikte değerlendirmek, savunmanın içeriğini sonradan açılacak davaya uygun şekilde kurmak sonucu çoğu zaman değiştirir.

İptal davasında hangi sebepler ileri sürülür?

Bir idari işlemin iptal edilebilmesi için hukuka aykırı olması gerekir. Kanun bu aykırılığı beş unsur üzerinden inceler (İYUK md. 2): işlemi yapan makamın yetkili olup olmadığı, işlemin kanunun öngördüğü şekle uygun yapılıp yapılmadığı, dayandığı sebebin gerçekten var olup olmadığı, işlemin konusunun hukuka uygun olup olmadığı ve işlemin kamu yararı amacıyla yapılıp yapılmadığı.

Dava dilekçesinde bu unsurlardan hangisinin neden sakat olduğunun açıkça anlatılması önemlidir. Örneğin bir disiplin cezasında savunma alınmamışsa şekil, cezaya konu olay hiç yaşanmamışsa sebep yönünden hukuka aykırılık vardır. Mahkeme dosyayı kendiliğinden de inceler, ancak iyi kurulmuş bir dilekçe incelemenin yönünü belirler.

Yürütmenin durdurulması

İdari dava açmak, işlemin uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz. Yıkım kararı, ihaleden yasaklama veya görevden uzaklaştırma gibi hemen sonuç doğuran işlemlerde dava sonuçlanana kadar zarar gerçekleşmiş olabilir. Bu nedenle dava dilekçesinde yürütmenin durdurulması da istenir.

Mahkemenin bu talebi kabul etmesi için iki şart birlikte aranır: işlemin uygulanması hâlinde telafisi güç veya imkânsız bir zarar doğacak olması ve işlemin açıkça hukuka aykırı olması (İYUK md. 27). Yürütmenin durdurulması talebi reddedilirse, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde bölge idare mahkemesine itiraz edilebilir.

Vergi uyuşmazlıkları

Vergi, ceza ihbarnamesi ve ödeme emrine karşı davalar vergi mahkemelerinde görülür ve dava açma süresi idare mahkemelerinden farklıdır: vergi mahkemelerinde süre, tebliğden itibaren otuz gündür (İYUK md. 7). Ödeme emrine karşı dava süresi ise 6183 sayılı Kanun uyarınca on beş gündür.

Dava açmadan önce bazı durumlarda uzlaşma yolu da değerlendirilebilir. Uzlaşma talep edildiğinde dava süresi işlemez; ancak uzlaşma sağlanamazsa kalan süre içinde dava açılması gerekir. Hangi yolun daha avantajlı olduğu, cezanın türüne ve tarhiyatın dayanağına göre değişir.

İmar, yıkım ve belediye cezaları

Ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapı nedeniyle belediye encümeninin verdiği yıkım ve imar para cezası kararları, İzmir'de en sık açılan idari davalar arasındadır (3194 sayılı İmar Kanunu md. 32 ve 42). Bu kararlara karşı da dava süresi tebliğden itibaren altmış gündür. Yıkım kararlarında süre kaçırılırsa yapı yıkılabilir ve bunun geri dönüşü yoktur; bu nedenle tebligatı aldığınız anda harekete geçmek gerekir.

İmar planı değişikliklerine karşı dava süresi ise planın ilan süresinin bitiminden başlar. Planın askıya çıktığı dönemde itiraz edilmesi, sonradan açılacak dava açısından da faydalıdır.

Tek hâkim sınırı, istinaf ve temyiz

7589 sayılı Kanun'la idare ve vergi mahkemelerinde tek hâkimle çözülecek uyuşmazlıkların parasal sınırı 486.000 TL'ye yükseltildi; düzenleyici işlemlere karşı açılan davalar bu kapsamın dışında tutuldu. Bu sınırın altındaki uyuşmazlıklar tek hâkimle, üzerindekiler kurul hâlinde karara bağlanır.

İdare ve vergi mahkemesi kararlarına karşı, tebliğden itibaren otuz gün içinde bölge idare mahkemesine istinaf başvurusu yapılabilir (İYUK md. 45). Bölge idare mahkemesi kararlarının bir kısmına karşı ise yine otuz gün içinde Danıştay'a temyiz yolu açıktır.

Kamulaştırma ve el atma davaları

Taşınmazınız bir kamu kurumu tarafından kamulaştırılacaksa, idare önce satın alma usulüyle uzlaşma görüşmesine davet eder (2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu md. 8). Teklif edilen bedeli kabul etmek zorunda değilsiniz. Uzlaşma sağlanamazsa idare, asliye hukuk mahkemesinde bedel tespiti ve tescil davası açar; mahkeme bilirkişi incelemesiyle taşınmazın değerini belirler.

Kamulaştırma işleminin kendisine, yani kamu yararı kararına karşı ise idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Bu davanın süresi, kamulaştırma işleminin tebliğinden itibaren otuz gündür. Bedele itirazın adli yargıda, işlemin hukuka uygunluğuna itirazın idari yargıda görülmesi, bu davalarda en sık karıştırılan konudur.

İdarenin bir taşınmazı kamulaştırma yapmadan fiilen yol, park veya okul alanı olarak kullanması ya da imar planında uzun süredir kamu hizmetine ayırması hâlinde de bedel talep edilebilir. Kamulaştırmasız el atma olarak bilinen bu durumlarda dava açmadan önce idareye başvurmak ve uzlaşma görüşmesi yapmak gerekir.

Görüşmeye gelirken yanınızda olsun

• İşlemin kendisi ve tebliğ edildiği tarihi gösteren belge (zarf, e-Devlet, KEP kaydı)
• İdareye daha önce yaptığınız başvurular ve aldığınız cevaplar
• Varsa savunma isteme yazısı ve verdiğiniz savunma
• Zarar iddia ediyorsanız fatura, fotoğraf ve tutanaklar

Tebliğ tarihine göre son günü hesaplamak için yasal süre hesaplama aracını kullanabilirsiniz. İdari süreçte genel adımları çalışma sürecimiz sayfasında bulabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Bu alandaki başlıca konular

İlgili makaleler

Bu sayfadaki bilgiler, faaliyet gösterilen alan hakkında genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; uzmanlık anlamına gelmez ve kişiye özel hukuki görüş yerine geçmez.