31 Temmuz 2026'dan sonra açılan ve konusu 486.000 TL'yi aşmayan iptal, tam yargı ve vergi davaları tek hâkimle görülüyor; önceki sınır 25.000 TL idi. Düzenleyici işlemlere karşı açılan davalar bu kapsamın dışında. Bölge idare mahkemeleri de artık bazı eksiklikleri dosyayı geri göndermeden kendisi tamamlayabiliyor.
Belediyeden gelen bir para cezası, iptal edilen bir ruhsat, haksız bulunan bir vergi tarhiyatı ya da idarenin yol açtığı bir zarar... İdareye karşı açılan davaların önemli bir kısmı, tutarı çok yüksek olmayan ama kişinin hayatını doğrudan etkileyen uyuşmazlıklardır. 12. Yargı Paketi olarak bilinen 7589 sayılı Kanun, bu davaların hangi heyetle görüleceğini değiştirdi.
Bu yazıda tek hâkim sınırındaki artışın ne anlama geldiğini, hangi davaları kapsadığını ve istinaf ile temyiz aşamasında gelen yenilikleri anlatıyoruz.
Tek hâkim ne demek, neden önemli?
İdare ve vergi mahkemelerinde davalar kural olarak bir başkan ve iki üyeden oluşan heyet tarafından görülür. Kanunda belirlenen parasal sınırın altında kalan davalar ise tek hâkimle karara bağlanır. Tek hâkimle görülen davalar çoğu zaman daha hızlı sonuçlanır; ancak karar heyetin müzakeresiyle değil, tek bir hâkimin değerlendirmesiyle verilir.
Sınır yıllardır 25.000 TL olarak uygulanıyordu ve enflasyon karşısında anlamını büyük ölçüde yitirmişti. Yeni düzenlemeyle bu sınır 486.000 TL'ye çıkarıldı.
Hangi davalar tek hâkimle görülecek?
- Konusu 486.000 TL'yi aşmayan iptal davaları (örneğin bu tutarın altındaki idari para cezalarına karşı açılan davalar),
- Konusu 486.000 TL'yi aşmayan tam yargı davaları (idarenin eylem veya işleminden doğan zararların tazmini),
- Konusu 486.000 TL'yi aşmayan vergi davaları.
Düzenleyici işlemler, yani yönetmelik, genelge gibi genel ve soyut nitelikteki işlemlere karşı açılan davalar tutarına bakılmaksızın bu kapsamın dışındadır ve heyetle görülür.
Yeni sınır, 31 Temmuz 2026'dan sonra açılan davalara uygulanıyor. Bu tarihten önce açılmış davalar, açıldıkları tarihteki kurala göre görülmeye devam ediyor.
| Önce | Şimdi | |
|---|---|---|
| Tek hâkim sınırı | 25.000 TL | 486.000 TL |
| Kapsam | İptal, tam yargı, vergi davaları | İptal, tam yargı, vergi davaları (düzenleyici işlemler hariç) |
| Uygulandığı davalar | 31.07.2026 öncesi açılanlar | 31.07.2026 sonrası açılanlar |
İstinaf ve temyizde neler değişti?
Aynı Kanun, kanun yolu aşamasında da iki önemli değişiklik getirdi:
- Bölge idare mahkemesi eksikleri kendisi tamamlayabiliyor. Daha önce keşif veya bilirkişi incelemesi gibi eksiklikler nedeniyle dosya sık sık ilk derece mahkemesine geri gönderiliyor ve dava yeniden başlıyordu. Artık bölge idare mahkemesinin geri gönderme yetkisi sınırlandırıldı; bu eksiklikleri kendisi tamamlayarak karar verebiliyor.
- Bazı kararlara karşı Danıştay yolu açıldı. Bölge idare mahkemesinin eksikleri tamamlayarak yeniden verdiği bazı kararlara karşı Danıştay'da temyiz yoluna gidilebiliyor. Yabancılar hukukuna ilişkin davalar ve tek hâkimle görülen davalar gibi bazı dava türleri bu imkânın dışında tutuldu.
Uygulamada bu değişikliklerin, dosyaların mahkemeler arasında gidip gelmesinden kaynaklanan gecikmeleri azaltması bekleniyor.
Değişmeyen şey: dava açma süresi
Parasal sınır değişti ama dava açma süreleri aynı kaldı. İdari işlemlere karşı dava açma süresi, özel kanunlarda ayrı bir süre öngörülmemişse idare mahkemelerinde 60 gün, vergi mahkemelerinde 30 gündür. Süre, işlemin yazılı olarak bildirildiği tarihten itibaren işler. İdari davalarda süre kaçırıldığında işlem kesinleşir ve sonradan dava açmak çoğu zaman mümkün olmaz.
Sürenin nasıl hesaplandığını ve idareye başvurunun süreyi nasıl etkilediğini idari işleme karşı dava açma süresi yazımızda ayrıntılı anlattık. Kendi sürenizi görmek için yasal süre hesaplama aracını da kullanabilirsiniz.
Dava açmadan önce nelere dikkat etmeli?
- Tebliğ tarihini not edin: İşlemin size ulaştığı tarihi gösteren zarf, tebligat parçası veya e-Devlet bildirimi saklanmalı.
- Dava konusunun değerini doğru gösterin: Tek hâkim mi heyet mi sorusu, dava dilekçesinde gösterilen konu değerine göre belirlenir.
- Yürütmeyi durdurma talebini değerlendirin: İşlemin uygulanması telafisi güç zararlara yol açacaksa, dava ile birlikte yürütmenin durdurulması istenebilir.
- Tam yargı davasında idareye önceden başvurun: İdari eylemden doğan zararlar için dava açmadan önce idareye başvuru yapılması gereken durumlar vardır; bu başvurunun süresi de kanunda belirlenmiştir.
Kısaca
31 Temmuz 2026'dan sonra açılan ve konusu 486.000 TL'yi aşmayan iptal, tam yargı ve vergi davaları artık tek hâkimle görülüyor. Bölge idare mahkemeleri eksikleri kendisi tamamlayabiliyor ve bazı kararlar için Danıştay yolu açıldı. Dava açma süreleri ise değişmedi. İdare hukukuna ilişkin diğer konular için idare hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.
Hukuki dayanaklar ve kaynaklar
- 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu: md. 7 (dava açma süresi), md. 45–46 (istinaf ve temyiz)
- 2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun: md. 7 (tek hâkimle çözümlenecek davalar)
- 7589 sayılı Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, Resmî Gazete 31.07.2026, sayı 33326
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişiye özel hukuki görüş yerine geçmez. Her dosyanın koşulları farklıdır; mevzuat ve yargı uygulaması zaman içinde değişebilir.
Avukat · İzmir Barosu · 2022'den beri avukatlık
Yayın: 21 Ekim 2026 · Son güncelleme: 21 Ekim 2026